Terug naar het menu


En als we aan het zingen zijn met het koor en het zijn oude teksten uit bijvoorbeeld 1840 of zo, dan kijken ze mij aan met de vraag Trinette wat betekent dit.
vervolg

Trinette de poppenspeelster van het Buurttoneel

Mijn eerste arrangement in Duitsland was dicht bij de Tsjechische grens in Hof an der Saale bij het Städtenbundtheater, daar werd ik souffleuse met de verplichting in te vallen bij kleine rollen. Ik moest souffleren in het Duits en tijdens de eerste repetities moest je alles souffleren. De acteurs zijn daar aan gewend, dat je praktisch hele zinnen doorleest. Voor het stuk werd een uitgave gebruikt van Reklam, zij brachten literaire stukken uit in handzame boekjes voor maar 50 pfennig.

Trinette laat een heel klein boekje zien met evenzo kleine letters maar volgens haar erg handig. Uit soortgelijke boekjes en dan niet in het huidige schrift maar in het Duits gotisch schrift souffleerde zij.

"Ik moest leren wat de 'S' en wat de 'F' was. De avond van tevoren bestudeerde ik de letters want de volgende dag moest ik foutloos van blad kunnen lezen én snel én duidelijk. Het was een hele goede leerschool." Op de vraag waarom dit schrift gebruikt werd zegt Trinette, "het was een oude druk, die hadden ze nog en daarom werden er geen nieuwe gekocht. Bij het buurttoneel souffleer ik nu ook omdat ik weet hoe het moet."

Van een vriend kreeg zij destijds in Duitsland allerlei stukken te lezen waaronder o.a. Goethe's Faust en een woordenboek om haar de taal nog meer eigen te maken. Maar dit laatste gebruikte zij eigenlijk niet omdat de oude taalvormen niet terug te vinden waren in het moderne woordenboek. Van deze oude teksten heeft zij veel geleerd en zegt er ook nu soms nog profijt van te hebben. Trinette zingt namelijk in een koor in Amsterdam Noord.

"En als we aan het zingen zijn met het koor en het zijn oude teksten uit bijvoorbeeld 1840 of zo, dan kijken ze mij aan met de vraag Trinette wat betekent dit. Dan staat er een oude taalvorm, een oude vervoeging van een werkwoord die nu niet meer gebruikt wordt maar die ik nog herken. Ik heb negen jaar in het Duitse taalgebied gewoond en heb ook verschillende dialecten geleerd. Tegenwoordig moet ik aan de telefoon of wanneer ik een brief in het Duits schrijf wel eens even nadenken maar zodra tegenover een Duits sprekend iemand sta gaat de knop om en gaat alles vanzelf. Ik kijk ook nog naar Duitse programma's en koop soms Duitse boeken."

"Toen ik in 1972 terug kwam naar Nederland heb ik een tijdlang gewerkt voor een tapijtenhandelaar in de Leidsestraat die zijn tapijten via Hamburg uit Teheran naar Nederland bracht. Alle correspondentie en de jaarverslagen moesten in het Duits en alhoewel ik nooit handelscorrespondentie had gedaan wist ik het beter dan hun bij elkaar. Ik 'speelde' eigenlijk kantoortje en deed het met de linkse hand."

Na ruim twee jaar bleef Trinette op afroep beschikbaar voor het kantoor maar besteedde haar tijd vooral aan repeteren en optreden samen met een andere poppenspeler. "We hadden een 'eend' met zo'n bakje eraan, tegen de wind in haalde hij net 60 km/u," lacht Trinette. "In West Friesland reden wij van school naar school met onze voorstelling," vertelt Trinette. "In die tijd werd er heel veel geld uitgegeven door de gemeente voor kunst op school. Veel meer dan nu, dat was in de jaren '70-'80."

"Hier in Amsterdam heb ik minder op scholen opgetreden maar meer in theaters, bijvoorbeeld in het Shaffi-theater, de Brakke Grond en de Krakeling. In die tijd had je in België hele leuke festivals voor poppenspelers, zoals in Neerpelt, daar traden wij ook op. Het festival werd bezocht door poppenspelers uit diverse landen en duurde een week. Er was erg veel geld toen en dat is er nu niet meer. Het festival bestaat ook niet meer. Nu heb je alleen nog Pop Art in Amsterdam, dat is een week lang internationaal poppenspel in Bellevue, de Krakeling en van Ostadetheater. Ik ga daar altijd naar toe. Er zijn een paar dingen waarvan ik denk die zou je eigenlijk moeten zien... Daar heb ik Margriet ook al naar toe gestuurd. Ik ga zelf o.a. naar Servaes Nelissen."

Trinette legt mij vervolgens uit hoe zij denkt dat een poppenspel uitgevoerd zou moeten worden. Wanneer je een pop laten zeggen, 'ik ben verdrietig' is dat veel te gemakkelijk volgens Trinette. De pop moet verdrietig zijn! Ze herinnert zich een voorstelling die zij vroeger speelde met twee beertjes waarbij de één een teddybeer en de ander een echte beer vertegenwoordigde. De teddybeer wil een avontuur beleven en de 'echte' beer, opgesloten in een dierentuin, wil weg. En ze verwisselen van plaats. De teddybeer wordt aan de ketting gelegd.

"In het begin volgde ik zelf ook de makkelijkste weg en zei dan: 'Ik wil hier weg, wie helpt mij'. En dan hingen er dus tien kinderen aan de kast. Ik dacht toen dat is niet goed, dat moet anders. Ik had nog niet bedacht hoe maar op een gegeven moment speelde ik voor een groep kleuters met die handpop en zei o.a.; 'ik kom hier nooit meer uit, ik kom nooit meer buiten'. En hoewel ik de kinderen zelf niet kon zien voelde ik de spanning aan de andere kant van de kast stijgen. Tot dat er één kind naar de kast kwam en met een bibberend stemmetje zei, 'kom ik zal je los maken'. En ik vroeg naderhand aan de lerares wat was dat voor een kind en zij antwoordde, 'het meest introverte kind van de groep'. En daar doe je het voor," zegt Trinette. "En vanaf die tijd heb ik het altijd zo gedaan en speelde net zo lang tot er één kind naar voren kwam. Zo speel je een gevoel helemaal uit en dat werkt altijd. Vooral bij kleuters want voor hen is het waarheid. Voor oudere kinderen heb ik andere voorstellingen gespeeld bijvoorbeeld over pesten. Voorstellingen die lieten zien dat verandering mogelijk was."

Tegenwoordig treedt Trinette alleen nog op bij activiteiten in de buurt zoals een tijd terug de Buurtmusical en het Zomerfeest. En binnenkort dus bij het Buurttoneel. Wil je niet wachten op het Buurttoneel maar al eerder een praatje maken met Trinette? Kom dan naar de koffieochtend in het Hoeckhuys waar zij tijdelijk de coördinatie heeft overgenomen.

Senna, april 2012